Lesarinnlegg:

«Bokbåten må fornyast, ikkje leggast ned»

Det er ikkje bokbåten Epos som treng å dra inn årene. Det er innhaldet ombord som må fornyast.

Bokbåten «Epos»   Foto: Staale Wattø

Mariann Schjeide er leiar for Norsk Bibliotekforening.  Foto: Norsk Bibliotekforening

Meninger

Fylkesrådmannen har gått inn for å legge ned drifta av bokbåten Epos. Det blir mellom anna i saksutgreiinga vist til nye rollar for fylkesbiblioteket, og at bokbåten vanskeleg kan vidareførast slik vi kjenner han i dag.

Fylkesbiblioteket sin rolle er å vere ein regional utviklingsaktør, fylkesbiblioteket driv først og fremst med rådgiving og utviklingsarbeid og skal ikkje vere eit operativt bibliotek. Men det er andre måtar å drifte bokbåten på når det kjem til personalressurar. Kva med å lat eit operativt bibliotek, etter modell frå Hordaland, ha hovudansvaret for at båten kjem seg rundt? Kvifor ikkje tenke nytt rundt kven som skal vere om bord ? Ein kunne til dømes ha fått med bibliotekarar i heile Møre og Romsdal til å gå inn i ei vaktordning. Det ville ikkje ha skorta på interesserte!

Noreg kjem dårleg ut når vi snakkar om mobile bibliotekeiningar. Det blir sett på som gammaldags og lite framtidsretta, medan Sverige og Finland tenker heilt motsett. Og når det gjeld bibliotekdrift er Finland best i klassen i verdssamanheng. Men fylkesrådmannen ønskjer no å legge fram ei sak om korleis bok- og litteraturformidlinga kan vidareutviklast og styrkast.

Bokbåten Epos tur- og ruteliste 2018:

Dette er bokbåten Epos sin rute for 2018

24. januar legger bokbåten «Epos» ut på ny rundtur. Hele 66 steder får besøk av båten denne gangen.


Her er konkrete forslag til korleis ein kan vidareutvikle dette tilbodet med bokbåten fortsatt på vatnet:

• Ha debattar og folkemøte om bord! I biblioteklova står det at biblioteka skal vere offentlege debattarenaer. Ha dei på bokbåten! Det er ingenting som seier at desse kunne skal vere på bibliotek på land.

• Inviter folk i bygdene og grendene der bokbåten har stopp til å vere med på diskusjonar og debattar om deira eigen kvardag når bokbåten legg til land.

• Ha foredragshaldarar for vaksne med på turen. Det kan vere tema som reiseskildringar, foredrag om hagearbeid, politikk, historie, og så vidare.

• Få til litteraturformidling også for vaksne, det er viktig at born får dette, men vaksne har også glede av god litteratur, formidling og forfattarbesøk.

• Ver mindre oppteken av utlån. Utlån er mindre viktig enn besøk. Det er bruken som er viktig.

I Møre og Romsdal har ein nærmare 70 bokbåtstopp. Det er mange! Eg vil tru at i den kommunen det finst ei kai der finst det eit bokbåtstopp.

Der er kommunane som eig biblioteka rundt omkring. Og her er det store forskjellar i kven som satsar og kven som syns biblioteket er mindre viktig. Bokbåten har for mange innbyggarar i Møre og Romsdal vore eit kjærkome supplement til sultefôra bibliotek. For det vi ser kan kome til å skje no, er den såkalla Matteuseffekten: Han som har, skal få. Men han som ikkje har skal bli fråteken også det han har.  Der mobile løysingar har blitt borte, har vi ikkje sett ein auka innsats til lesestimulering eller litteraturformidling. Tvert i mot. Det har blitt borte.

Innegg om bokbåten «Epos»:

«Omtykt kulturtilbod under press»

Bokbåten «Epos» er ein garantist for at moderne bibliotektilbod finst i utkantstrok, skriv artikkelforfattarane.


 «Vi veit det er sterke kjensler knytt til bokbåten», seier fylkeskultursjef Wedlog-Olsen. Men kjensler skal ein ikkje kimse av! For denne gongen står dei ikkje i kontrast til fornuft. Det er kjensler og kjærleik til ein stad og ein teneste som bokbåten som gjer at folk vil bygge og bo, og sist men ikkje minst bli. Det er noko fylkeskommunen burde vere oppteken av, heimstadtilknytinga.

Det er ein uttalt verdi blant politikarar at folk bur spreiddt og grisgrendt i dette landet. Men det er ikkje alle born som blir tatt med på biblioteket av foreldra sine. Det er ikkje alle som har høve til å ta seg til eit bibliotek åleine. Og vi snakkar her om to besøk i året av bokbåten. Og då skjer det noko i ei lita grend. Der ein får sjå ei teaterframsyning i eit miljø, som rett nok er lite, men som likevel er noko anna enn å sitje mellom ribbeveggane i ein sliten gymsal på skulen.

Bokbåten Epos held fram

Drifta av bokbåten Epos i Møre og Romsdal skal halde fram i samarbeid med Hordaland.


Bokbåten er eit middel, ikkje eit mål i seg sjølv. Men dette middelet har ein usedvanleg evne til å kome seg inn i dei minste grender og til dei trongaste fjordar der han er høgt elska og sett pris på. Der har han faktisk ingen konkurrentar.

Mariann Schjeide
Leiar, Norsk Bibliotekforening

Har du noe på hjertet? Send innlegget ditt til debatt@smp.no.