Illustrasjon: Fra Moria-markering utenfor Stortinget i fjor.  Foto: Terje Pedersen/NTB Scanpix

Kronikk av Olav Hoff

«Om innvandring, integrering og utfordringar»

Det er mange meiningar om integrering og innvandring. Særleg er det mottak av flyktningar som set sinna i kok.

På verdsbasis er det om lag 80 000 000, åtti millionar, flyktningar. Dette er så enormt at det er avgrensa kva Noreg kan gjere, men noko kan alle gjere. Ein stor del av flyktningane er internflyktningar. Det vil seie at dei har flykta frå heimstaden sin, til ein flyktningleir ein annan stad i heimlandet.

Noreg gjer mykje for å hindre at det vert fleire flyktningar, og mykje av denne hjelpa ser ut til å virke. Seinast i 2020 vart innsatsen i Somalia vurdert. Mykje er bra, men noko kan bli betre. Slike evalueringar er viktige, for at hjelpa som vert ytt skal gje resultat. For ingen er vel ueinig i at det er best for alle at menneske slepp å flykte?

Kva så med dei som klarer å flykte, og ikkje minst dei som klarer å ta seg heilt fram til Noreg? Mange meiner at dei ikkje er «reelle» flyktningar. Ofte er det dei som har minst kontakt med flyktningar som meiner det. Det at mange får avslag på søknaden sin om vern i Noreg, vert brukt som «bevis» på at dei er «lukkejegerar».


Laveste vekst i folketallet siden 2001

Økningen i folketallet i Norge var i 2020 den laveste siden 2001. Årsaken er koronatiltakene og den svært lave innvandringen gjennom fjoråret.


Flyktningkonvensjonen

Flyktningkonvensjonen vart vedtatt i 1951, og tok til å gjelde i 1954 etter at 35 statar hadde ratifisert den. Den vart utarbeidd for å ta hand om utfordringane i Europa etter verdskrigen, og er nok ikkje heilt tilpassa situasjonen i dag. Til no har det ikkje vore tilstrekkeleg vilje til å ajourføre den. Rett nok er der ein regel om «Non refoulment», nedfelt i den norske utlendingslova §73, som seier at ingen må returnerast til heimlandet dersom ein risikerer dødsdom, tortur eller annan umenneskeleg handsaming. Det er også reglar som heimlar opphaldsløyve på «humanitært grunnlag».

Å gjere rettvise vurderingar i høve til desse reglane er krevjande. Ein må bygge på det søkjaren forklarer, og kunnskap om søkjaren sitt heimland.

Eg meiner mykje kan betrast på dette området. Det gjeld både måten asylintervjuet vert gjennomført på, og norske styresmakter sin kunnskap. Eg byggjer mine meiningar på tett kontakt med flyktningar og asylsøkjarar, både frivillig og profesjonelt, i nesten 35 år.

Det ligg politiske føringar for kor grensa skal gå, og vi har sett nokre særs uheldige resultat. Den britiske forfattaren, og tidlegare korrespondent for BBC på Sri Lanka, Frances Harrison, skreiv i boka «Still counting the dead» at Noreg har returnert asylsøkjarar til Sri Lanka som har blitt borte utan spor, saman med fleire titals tusen andre. Det burde norske styresmakter ha kjent til. Kva med tvangsreturar til andre land?


Siv Jensen reagerer kraftig på utelatelse av migrasjon i ny perspektivmelding

Fremskrittspartiets leder Siv Jensen mener regjeringen feier innvandringsspørsmålet under teppet i den nye perspektivmeldingen.


SV har programfesta at vi vil ha ein gjennomgang av asylprosessen i Noreg.

Statslause

Ei gruppe som har det særleg ille, er dei statslause og ureturnerbare. Det kan vere vanskeleg å forstå for folk flest, og fleire statsrådar har også sagt at ingen er ureturnerbar.

Eg kjenner nokre menn som er fødde i ein flyktningleir på grensa mellom Irak og Iran. Foreldra er frå Iran. Dei kom til Noreg for om lag 10 år sidan, fekk avslag, og har sidan samarbeidd med norske styresmakter for å bli returnert, utan å lukkast.

Dei oppheld seg no «ulovleg» i Noreg. Dei har ingen rettar. Ein av dei var til lege (ein snill lege som let han kome til seg). Han fekk resept på medisin, men fekk ikkje utlevert noko på apoteket fordi han ikkje hadde legitimasjon.

Desse menneska er nærast ikkje-eksisterande. Det dei hadde av papir er tekne av politiet, og dei har ikkje fått noko anna til å fortelje kven dei er. Norske styresmakter veit ikkje ein gong kor mange slike her er i Noreg, men det er truleg eit par tusen. Høgkommissæren for flyktningar har kritisert Noreg for måten ein handsamar desse sakene på, men ingenting har blitt gjort.

Også dette vi SV gjere noko med.


Raymond Johansen vil ikke bremse folkeveksten i Oslo

Byrådsleder Raymond Johansen (Ap) vil ikke være med på noe mål om å bremse folkeveksten i Oslo.


Integrering

Kva så med dei som får bli i Noreg? Mange av dei tek høgre utdanning, også mange kvinner. Dei aller fleste ønskjer å kome i arbeid, og mange klarer det.

I den offentlege debatten høyrer vi mest om dei som ikkje kjem seg i arbeid. Det er mange grunnar til dette. Å finne ut av det, er ei god investering. Det vert stadig peika på at det vert fødd for få barn i Noreg!

Sjølv om mange kjem i arbeid, kjenner eg også fleire eksempel på at kvalifiserte søkjarar ikkje vert kalla inn til intervju. I eit tilfelle vart stillinga lyst ut på nytt. Kvifor? Truleg fordi denne søkjaren, som eg kjende svært godt, hadde eit utanlandsk namn.

Då er eg inne på eit tema som det mest ikkje er lov å snakke om: Rasisme. Eg skal vere einig i at vi ikkje bør bruke det i utrengsmål. Kanskje heller kalle det framandfrykt.


Sju familier fra Moria-leiren ankommer Norge onsdag

Sju familier med til sammen 33 personer kommer fra Moria-leiren i Hellas til Norge førstkommende onsdag, melder VG.


Farlege konspirasjonsteoriar – samling om demokratiet – mindre skilnader

Vi kan ikkje stikke under ein stol at her er krefter som fyrer opp under farlege haldningar, som brukar nemningar som «snikislamisering» og som fremjar konspirasjonsteoriar. Mellom anna set fleire hendingane 22. juli 2011 i samband med konspirasjonsteoriar Arbeidarpartiet skulle vere ein del av. Det kjem også fram at dåverande statsminister Stoltenberg stogga ein diskusjon om dette i Ap, og førde merksemda over til at dette var eit åtak på demokratiet, ikkje berre Arbeidarpartiet. Seinare freistnader på å diskutere dette, har blitt stogga med at: «No dreg dei 22. juli-kortet».

Vi er ikkje tente med å skape større splid i folket, men det er naudsynt å vere merksam på slike konspirasjonsteoriar. Får vi større sosiale skilnader i folket, og redusert tillit til styresmaktene, kan dette vere ein alvorleg trussel. Sjå berre kva som skjedde i USA 6. januar.

Derfor: Lat oss ha sakleg debatt! Det er sjølvsagt lov å vere ueinige. Det er det som er grunnlaget for demokratiet. Men la oss alle vere varsame med orda vi bruker. Og la oss hugse at den nordiske modellen for demokrati, som heile verda har vyrdnad for, er grunna på at det er små økonomiske og sosiale skilnader i folket.

Det er mellom anna dette 1.-kandidaten til Møre og Romsdal SV, Birgit Oline Kjerstad, vil kjempe for når ho kjem på Stortinget!


-------------------------------------------

Har du noko på hjartet? Send eit innlegg til meninger@smp.no.

Her finn du alt meiningsstoffet på smp.no!