På veg til Nisseland (+)

På veg til Nisseland

For 26. år på rad set Jugendteateret opp «Putti Plutti Pott og Julenissens skjegg». Bli med bak kulissane til den folkekjære juletradisjonen.

– Det er så digg å kunne leve seg inn i eit anna univers. Ein gløymer liksom alt av stress og lekser i nokre få timar

Herman Storvik (14)

Herman Storvik lenar seg godt tilbake i setet medan han svarar. Blikket hans er festa på den store scena der det øvast på ein av Asplins folkekjære juleklassikarar «Vil du være med så heng på».

– Eg er ikkje nervøs enda, men nervane kjem nok om eit par veker då vi skal ha premiere, held han fram.

Den 14 år gamle guten kastar eit spørjande blikk over til venninna, Benedicte Bjørge Rørstad (16), som sit ved sidan av han. Ho nøler ikkje med å følgje opp på temaet.

– Eg er utruleg spent, sjølv om dette er det femte året mitt. Nervar har eg uansett, spesielt sidan eg i år skal få prøve meg bak mikrofonen, fortel jenta som skal spele rolla som groupie-nisse. Dette er ei av rollene som er nye av året.

Saman med resten av Jugendteateret skal dei to ungdommane sette opp Asplins «Putti Plutti Pott», den 9. - 15. desember. Juletradisjonen har, med sine 26 år på baken, blitt ein essensiell ingrediens i Ålesunds julestemning.

– Nei, det blir ikkje jul utan Putti, konstaterer dei to unge skodespelarane og gliser.

Er du nervøs? Nja, korkje Herman Storvik (14) eller Benedicte Bjørge Røren (16) kjenner på nervane akkurat no, men dei er begge einige om at nervane kjem til å kome.

Puslespelet samlast

Vi sit blant seteradene i Parken Kulturhus i Ålesund. Belysninga er svak og salen fyllast sakte opp med forventningsfulle born. Fleire av dei kjem rett frå skulen og er godt kledd, for vinterkulda har banka på døra denne torsdagskvelden.

Meta Ibsen Sande spelar  «Pernille». Ho er ein del av familien som blir med  «Putti Plutti Pott» til Nisseland. Her diskuterar dei korleis dei skal spele på scena. 

Meta Ibsen Sande spelar  «Pernille». Ho er ein del av familien som blir med  «Putti Plutti Pott» til Nisseland. Her diskuterar dei korleis dei skal spele på scena. 

– Dette er fyrste gong vi øver saman på scena. Det er veldig gøy fordi vi så langt berre har øvt i grupper, fortel Meta Ibsen Sande.

Ho kjem rett frå scena der dei nettopp har øvt. Den 13 år gamle jenta set seg ned ved oss for å ete lunsjen sin. Det er litt kaotisk i salen, men det er vel eigentleg å vente med ein skodespelarstab beståande av 130 born.

– Kan alle høyre her litt? Annbjørg Skar instruerer dei 130 borna som skal på scena for å øve saman for fyrste gong.

– Det er klart det blir mykje skøy når vi er så mange, men det blir det naturlegvis når vi set saman brikkene til eit så stort puslespel.

Det forklarar teaterfagleg leiar og produsent for årets førestilling, Annbjørg Skar. Saman med regissøren Elisabeth Steffenssen får ho stilna flokken, og etter litt oppvarming med song er dei i gang. Ein stor barneflokk blir organisert på scena og etter litt hysjing har alle funne plassane sine.

Annbjørg Skar er teaterfagleg leiar for Jugendteateret. Saman med fem andre instruktørar syr ho saman teaterframsyninga.

Annbjørg Skar er teaterfagleg leiar for Jugendteateret. Saman med fem andre instruktørar syr ho saman teaterframsyninga.

Sjølv om rytmikken skal skjerpast og scenografien ikkje er på plass, er det mogleg å sjå konturane av den klassiske juleforteljinga teikne seg opp. Ein ting er iallfall sikkert, det skal ikkje stå på energinivået.

Sjå deg rundt på scena medan ungane øver i denne 360-graders videoen.

Etter ei seks timar lang øving, er både instruktørar og smånissar klare for å ta kvelden, men neste veke er dei klare igjen.

Vil du vere med så heng på! Viktor Mauren Rekdal (17) spelar onkel Per, ein karakter som ikkje skyr ein god sving.

Andletsuttrykka til alle dei unge fortel ei eiga historie. Skodespel tek dei på alvor.

Mykje arbeid

Dei store fellesøvingane går føre seg på kulturhuset, men når dei øver gruppevis er det dei heimekoselige lokala til Jugendteateret som blir brukt.

– Det er vanskeleg å lære seg replikkar og tekst utanåt, men eg har sett førestillinga så mange år at eg føler meg sikker på replikkane og songane. Eg er ganske trygg på meg sjølv, fortel Simen Fjelldahl-Jacobsen.

Niåringen er ein av to som skal spele «Putti». I dag er han på øving saman med Meta, Herman og fleire andre hovudrolleinnehavarar.

Inne i eit koseleg lokale på Jugendteateret sit dei unge rundt eit bord medan dei gomlar peparkaker og fullfører leksene før dagens øving.

– Det går veldig fint å kombinere teater med lekser. Men at det er mykje arbeid, legg vi ikkje skjul på

Herman Storvik (14)

Simen Fjelldahl-Jacobsen øver mykje i forkant av førestillinga. – På julaftan brukar vi å spele Puttli Plutti Pott heime, fortel niåringen medan han tek på seg kostyme.

Viktig lærdom

Dei varmar opp med litt leik og turn før det er rett til kostymestativa.

– Her er det bra system, forklarar Meta medan ho leitar blant alle kleda som heng på stativa.

Ho finn fram ein fargerik genser og eit gult skjørt som ho trekk på seg. I årets versjon speler ho jenta Pernille. Ho er ein del av menneskefamilien som Putti besøker.

– Det kjekkaste med teater er at ein kan bli ein annan person, fortel Meta.

– Det kjekkaste med teater er at ein kan bli ein annan person, fortel Meta.

– Det beste eg veit med å spele teater er at eg kan leve meg inn i andre sine tankar. Det er viktig å kunne sette seg inn i andre menneske sin situasjon. Eg trur ein veks som person når ein utfordrar seg på denne måten

Meta Ibsen Sande (13)

Ei dame som er einig med Meta, er Heidi Kverndokk. Ho står og prøvar å feste Herman si kostyme med ei sikringsnål.

– Lomma mi er alltid full av sikringsnåler. Ein må vere førebudd på å fikse kostymer til ei kvar tid, flirer dama som har kostymeansvaret for teateret.

– Eg trur alle har godt av å setje seg sjølv i andre sine sko. For ikkje å snakke om kor fri dei blir når dei tek på seg kostyme, legg ho til.

Før øving er det greit å få gjort litt lekser.

Blir tryggare

Annbjørg står og hjelper Simen inn i nissekostymet. Dei to er einige i at ein lærar mykje.

– Eg har definitivt blitt tryggare på meg sjølv, fortel Simen.

– Vi ser det hjå fleire. Det er også gjerne folk ein ikkje tenker er modige nok som overraskar oss mest, forklarer Skar.

Ei anna som også meiner dette er Benedikte. Ho seier teateret har utvikla henne som person.

– Etter at mamma melde meg på Jugendteateret har eg endra meg. Frå å vere ein litt usosial person, har eg blitt mykje meir utadvendt og stifta mange gode vennskap med folk med like interesser, fortel ho.

Det er ikkje vanskeleg å tru dei unge teaterspirene på det dei fortel. Resten av øvinga spelar dei med djup innleving. Uttrykka i andleta deira vitjar om at dei oppheld seg i eit univers forbi Parkgata 18 i Ålesund. Dei avsluttar øvinga på overtid, utan at det ser ut til å plage nokon. Dei unge skodespelarane vender heim for i kveld.

Ein enorm innsats

Simen, Viktor og dei andre teaterspirene sparar ikkje på krutet når dei øver.

Sjølv om øvingane til julespelet hovudsakleg går føre seg på vekedagar, tek ikkje engasjementet pause i helgene.

– Desse kostyma er eit symbol på den enorme innsatsen det er bak ei oppsetjing som dette. Dei representerer tusenvis av dugnadstimar som er gjort av foreldre og design og handverk-elevar på Borgund vidaregåande skule, forklarer Kverndokk medan ho syr på faks på ein grøn hatt.

Ho roser dugnadsinnsatsen til foreldra rundt teateret og vonar at alle ser viktigheita av grundig designarbeid.

Det er kostymeworkshop ein søndags morgon. Engasjerte foreldre er i gang med kostymeproduksjon. Nok ein gong er vi i lokala til Jugendteateret. Bordet er dekt av stoff og sysaker.

– Vi er faktisk ganske mange som stiller opp, forklarer Susanne Tøssvik. Ho viser meg facebookgruppa for kostymegjengen. Det er ingenting å seie på medlemstala.

– Mange sit også heime og strikkar, forklarer Kverndokk.

– Det er så sosialt og vi kosar oss veldig. Så får vi også friske opp handtverksevnene våre, smiler Laila Gjerdsbakk.

Med musikk til arbeidet går praten lett over bordet og dei tre diskuterer kor mykje dei gler seg til å sjå resultatet av alle timane dei har lagt ned.

– Nei, no er det tråd i kaffien! Desse damene hyggjer seg på kostymeworshop. Frå venstre: Laila Gjerdsbakk, Susanne Tøssvik og kostymeansvarleg Heidi Kverndokk.

Lovar julestemning

Det er framleis litt tid igjen til å finpusse på alt frå skodespel til kostyme, men for kvar dag som går tek elevar, instruktørar og frivillige eit steg nærare nisseland og den folkekjære juletradisjonen.

Dei lovar alle den same flotte opplevinga, i år som i fjor. Så står det berre att å sjå om nervane innhentar dei unge teaterspirene, eller om dei går på scena med like sterk sjølvtillit som på øving.

Men, ein ting er sikkert:

– Det er ikkje jul utan Putti Plutti Pott.

Tekst og foto: Bjørnar Torvholm Sævik Ansvarleg redaktør: Hanna Relling Berg.

Sunnmørsposten arbeider etter Ver Varsam-plakaten sine reglar for god presseskikk. Alt innhold er opphavsrettsleg verna
© Sunnmørsposten 2017.